A
a

Wojskowość Polska XVI- XIX wieku

BITWA POD KIRCHOLMEM (27 WRZEŚNIA 1605 ROKU)

Do starcia doszło w ramach wojny polsko-szwedzkiej o Inflanty. Licząca 3600 żołnierzy armia polska, dowodzona przez hetmana Jana Karola Chodkiewicza, rozbiła trzykrotnie większe siły króla szwedzkiego Karola IX. Jeździec husarii uzbrojony w kopię, dwa pistolety skałkowe w olstrach, koncerz i szablę. Charakterystyczne skrzydła, zgodnie z wynikami najnowszych badań historycznych, zostały przymocowane do siodła, a nie do zbroi. Powszechnie znany z filmów obraz husarii powstał w XVIII wieku i nie odpowiada faktycznemu bojowemu użyciu tego typu jazdy w wieku XVII.

W gablocie (2) prezentujemy sylwetki muszkietera i pikiniera z oddziałów zaciężnych cudzoziemskiego autoramentu, które od XVII w. zaczęły w Polsce zastępować mało wydolne pospolite ruszenie. Obie formacje piechoty, jednolicie umundurowane, nawzajem uzupełniały się na polu walki. Muszkieterzy, stosując taktykę kontrmarszu, prowadzili walkę ogniową salwami, a pikinierzy osłaniali ich przed szarżami kawalerii. Pojawienie się w XVIII w. karabinu z bagnetem położyło kres istnieniu obu formacji.

Nasz muszkieter z czasów potopu szwedzkiego ma na swoim wyposażeniu ciężki, gładkolufowy muszkiet z zamkiem lontowym, forkiet, bandolier z drewnianymi tulejami na ładunki prochowe oraz rapier do obrony własnej. Pikinier ma bogatsze uzbrojenie ochronne, na które składa się napierśnik z folgami i hełm typu morion chroniący głowę. Do walki służyła mu kilkumetrowa drewniana pika ze stalowym grotem.

Koniec XVIII wieku przyniósł schyłek polskiej państwowości, co zaowocowało długimi i bolesnymi walkami o odzyskanie niepodległości. W ciągu kolejnych 123 lat Polacy zorganizowali trzy powstania narodowe oraz wspierali zbrojnie Napoleona Bonaparte.

Ozdobą ekspozycji (3) są dwa oryginalne fraki: oficera 2 Pułku Piechoty Liniowej i szeregowego 4 Pułku Piechoty Liniowej z okresu Królestwa Polskiego. Gablotę uzupełniają żelazne kule armatnie, trzy pistolety, bagnety: jeden szpuntowy i dwa tulejowe, tasaki, szable, karabin kapiszonowy piechoty francuskiej Le fusil dinfanterie de 18 mm modèle 1842 T, wydobyty z dna Wisły pod Bydgoszczą, kosa osadzona na sztorc (była symbolem powstania kościuszkowskiego) oraz napierśnik i mosiężny naplecznik.

Follow by Email